نقش صدا و سیما در توسعه انسانی کشور از منظر رویکرد قابلیت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 استاد، مدیریت دولتی گرایش منابع انسانی، گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.

3 گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

4 گروه علوم ارتباطات، دانشکده علوم ارتباطات، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

چکیده

هدف: به‌رغم تحولات وسیع حوزه فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات، رسانه‌های جمعی و به‌ویژه رادیو و تلویزیون به عنوان یکی از مهم‌ترین این فن‌آوری‌ها همچنان نقش کلیدی در تحقق اهداف توسعه‌ای کشورها برعهده دارند. برهمین اساس، پژوهش حاضر با هدف شناسائی نقش صدا و سیما در ارتقاء سطح توسعه انسانی در ایران صورت گرفته است.
روش پژوهش: رویکرد این پژوهش، کیفی بوده و به روش داده‌بنیاد ساخت‌گرا انجام شده است. جامعه پژوهشی تحقیق، خبرگان دانشگاهی و اجرائی در حوزه‌های مدیریت دولتی و رسانه هستند که شناخت کافی نسبت به مباحث توسعه نیز دارند. شیوه نمونه‌گیری در این تحقیق، در گام اول مبتنی بر نمونه‌گیری هدفمند و در مراحل بعدی به شیوه نمونه‌گیری نظری بوده است. برای جمع‌آوری داده‌ها از ابزار مصاحبه نیمه‌ساختاریافته استفاده شده است. تحلیل داده‌های گردآوری شده نیز طی چهار مرحله کدگذاری اولیه، متمرکز، محوری و نظری صورت گرفته است.
یافته‌های پژوهش: ماحصل این پژوهش، شناسائی 10 نقش اصلی برای سازمان صدا و سیما در توسعه انسانی کشور می‌باشد. پنج مورد از این نقش‌ها شامل: آموزش، مهارت‌افزائی، دیده‌بانی، جریان‌سازی و مطالبه‌گری جزء نقش‌های قابلیت‌ساز بوده و پنج مورد دیگر شامل: امیدآفرینی، آگاهی‌بخشی، الگوسازی، اطلاع‌رسانی و حمایتی در گروه نقش‌های عاملیتی صدا و سیما قرار می‌گیرند.
نتیجه گیری: صدا و سیما به عنوان اصلی‌ترین ابزار رسانه‌ای حاکمیت، ظرفیت گسترده‌ای برای نقش‌آفرینی در زمینه تحقق اهداف توسعه‌ای کشور به‌ویژه توسعه انسانی دارد، مشروط بر آنکه منفعت عمومی را به عنوان یک اصل اساسی در همه برنامه‌های خود مبنا قرار داده و به رعایت این اصل وفادار بماند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The role of IRIB in Iran's human development from the perspective of capability approach

نویسندگان [English]

  • Hossein Adhami 1
  • Reza Vaezi 2
  • Gholamreza Kazemian 3
  • Sobhan Yahyaei 4
1 PhD student, Department of Public Administration, Faculty of Management and Accounting, Allameh Tabatabaei University, Tehran, Iran
2 Professor, Department of Public Administration, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran.
3 Public Administration Department, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran
4 Communication Sciences Department., Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Objective: Despite the vast developments in the field of information and communication technology, mass media, especially radio and television, as one of the most important of these technologies, still play a key role in realizing the development goals of countries. For this reason, the current research was conducted with the aim of identifying the role of IRIB in improving the level of human development in Iran.
Methods: The approach of this research is qualitative and it has been done using the method of Constructivist grounded theory. The research community consists of academic and executive experts in the fields of public administration and media. The sampling method in this research was based on purposeful sampling in the first step and theoretical sampling in the next steps. A semi-structured interview tool was used to collect data. The analysis of the collected data has been done during four stages of initial, focused, axial and theoretical coding.
Results: The result of this research is the identification of 10 main roles for the IRIB in human development. Five of these roles, which are education, skill enhancement, monitoring, streaming, and demandingness are capability-builder roles. The other five roles, which are creating hope, awareness, modelling, informing and supporting are included in the group of agency roles.
Conclusions: The findings of this research indicate that IRIB has a wide capacity in the realization of the country's development goals, especially human development, provided that it considers the public interest as a principle in all its programs.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Human development
  • Capability
  • Agency

مراجع

  1. منابع

    1. اشرفی­ریزی، حسن و شهرزادی، لیلا(1401). گونه­شناسی نابرابری در دسترسی به اطلاعات سلامت میان جوامع شهری و روستایی. نشریه فرهنگ و ارتقای سلامت فرهنگستان علوم پزشکی.6(2).302-304.
    2. بشیر، حسنو چابکی، رامین(1393).  نقش سواد رسانه ای در توسعه ی انسانی: مطالعه­ی موردی کتاب (سیاست های اجرایی سازمان صدا و سیما و سند تحول وزارت آموزش و پرورش. رسانه، 25(4)،63 - 
    3. دفتر مطالعات رفاه اجتماعی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی(۱۴۰۰). گزارش فقر آموزشی در ایران؛ از مجموعه گزارش­های فقر چند بعدی.
    4. روشندل اربطانی, طاهر؛ پورعزت, علی اصغر؛ عقیلی, سید وحید و لبافی, سمیه(1394). طراحی و تبیین مدل سیاست­گذاری خبری بر اساس مولفه­های بنیادین در صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران. پژوهش­های مدیریت عمومی.8(28), 109-137. doi:10.22111/jmr.2015.2243
    5. زالی، محمدرضا و ناهید، مجتبی(1393). شناسایی نقش­های رسانة ملّی(تلویزیون) در توسعة کارآفرینی در ایران بر مبنای روش شناسی کیو. فصلنامه رسانه و فرهنگ. پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی. 4(2).122-91 .
    6. صنعتگران, شقایق؛ موسائی, میثم و کاظمی پور, شهلا(1397). نقش هزینه های آموزشی دولت و خانوار در توسعه انسانیِ ایران. مطالعات توسعه اجتماعی ایران. 1(11).7-19.
    7. عظیمی، حسین(1383). ایران امروز در آینه مباحث توسعه. تهران. دفتر نشر فرهنگ اسلامی. چاپ سوم.
    8. قائم ذبیحی, سید محمد؛ سلیمی­فر, مصطفی؛ احمدی شادمهری, محمدطاهر و صالح نیا, نرگس(1400). بررسی تأثیر فناوری اطلاعات و ارتباطات بر رشد اقتصادی و شاخص توسعه انسانی با بهره گیری از روش رگرسیون به‌ظاهر نامرتبط (SUR)، شواهدی از کشورهای منا(MENA) . اقتصاد کاربردی،11(39)، 1-22.
    9. کوثر, زهرا و الوانی, سید مهدی(1402). نگاه جامعه‌محور به مدیریت سرمایه انسانی همسو با توسعه پایدار. پژوهش­های مدیریت عمومی. 16(59), 1-30. doi:10.22111/jmr.2023.41312.5712
    10. محمدپور، احمد(1392الف). روش تحقیق کیفی: ضدروش1، منطق و طرح در روش­شناسی کیفی. تهران. انتشارات جامعه­شناسان. چاپ دوم.
    11. محمدپور، احمد(1392ب). روش تحقیق کیفی: ضدروش2، مراحل و رویه­های عملی در روش­شناسی کیفی. تهران. انتشارات جامعه­شناسان. چاپ دوم.
    12. محمدی, نازیلا؛ معمارزاده طهران, غلامرضا و طوطیان اصفهانی, صدیقه(1401). طراحی مدل اجرای خط­مشی­های کشور در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات؛ مورد مطالعه: قانون برنامه ششم توسعه جمهوری اسلامی ایران (مواد 67 و 68). حکمرانی و توسعه.2(2), 97-118. doi:10.22111/jipaa.2023.361227.1078
    13. موسوی, سید محمد؛ تقی پور, فائزه و گل پرور, احمد رضا(1400). الگوی ارتباطات رسانه ای برای ارتقاء سطح آگاهی کشاورزان و بهبود و توسعه کشاورزی (مورد مطالعه: رسانه های ترویجی). مطالعات رسانه­ای.3(16)،29-47.
    14. واعظی، رضا؛ شمس، لیلا و ملکی، مصطفی(1400). مدیریت تطبیقی و توسعه: مفاهیم، نظریه­ها و مدل­ها. تهران. نشر صفار. چاپ اول.
    15. واعظی, رضا(1400). نقد مدیریت دولتی و مدیریت توسعه در ایران. حکمرانی و توسعه.1(1), 31-43. doi:10.22111/jipaa.2018.82910

    References

    1. Abdulrasheed, A. (2021). Impact of Mass Media and Public Accountability on Socio-Economic Development of Nassarawa State.Lapai International Journal of Politics, 7(1).
    2. Ambikapathy, ,  &  Hong,  D.  K.  M.  (2019). Television  Impact Towards Teenagers: A Case Study Among Private College Students. Journal of Islamic, Social, Economics and Development (JISED).4(16).58-65.
    3. Ashrafi-rizi, H., & Shahrzadi, L.(2022).Typology of Inequality in Access to Health Information Between Urban and Rural Communities.Cult and Health Promot.6 (2) :302-304.(In Persian)
    4. Ater, S., Hatakka, M., Obura, D., & Mibei, B. (2014). Capability outcomes from educational and ICT capability inputs–An analysis of ICT use in informal education in Kenya. The Electronic Journal of Information Systems in Developing Countries, 61(1),1-17. https://doi.org/10.1002/j.1681-4835.2014.tb00430.x
    5. Azimi, H.(2004).Iran Today in the Mirror of Development Issues. Tehran: Islamic Culture Publishing House.Third Edition.(In Persian)
    6. Bashir, H. and Chaboki, R,. (2014). The role of media literacy in human development: A case study of the book (Executive policies of the Iranian Broadcasting Organization and the transformation document of the Ministry of Education(. Media, 25(4), 63 to 80. https://dor.isc.ac/dor/20.1001.1.10227180.1393.25.4.4.2. (In Persian)
    7. Bolanle, E. A,. & Balogun, S. (2018). Television Programming For Social Development (Doctoral dissertation, Federal University Oye-Ekiti, Nigeria).
    8. Byskov, M. F. (2018). The Capability Approach in Practice, A New Ethics in Setting Development Agendas. https://doi.org/10.4324/9780429506017
    9. Carmody, (2019). Development Theory and Practice in a Changing World. Routledge. https://doi.org/10.4324/9781315147765
    10. Charmaz, K. (2014). Constructing grounded theory(2nd ed). Sage.
    11. Chiappero-Martinetti, E., Osmani, S., & Qizilbash, M. (Eds.). (2021). The Cambridge handbook of the capability approach. Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/9781316335741
    12. Cosgrove, S., & Curtis, B. (2022). Understanding Global Poverty: Causes, Solutions, and Capabilities. Routledge. https://doi.org/10.4324/9781003043829
    13. Di Pietro, G. (2016). The Impact of Television Programmes on Teenage Career Aspirations: The'MasterChef Effect'. IZA Discussion Papers.No.9804. Institute for the Study of Labor (IZA). Bonn.
    14. Eltzroth, C., & Kenny, C. (2003). Broadcasting and Development:Options for the World Bank. No. 11. World Bank Publication.
    15. Ghaem Zabihi, S. M., Salimifar, M., Ahmadi Shadmehri, M. T. and Salehnia, N. (2021). Investigating the impact of information and communication technology on economic growth and human development index using apparently unrelated regression (SUR) method, evidence from MENA countries. Applied Economics, 11(39), 1-22. (In Persian)
    16. Guaaybess, T. (2019). The Media in Arab Countries: From Development Theories to Cooperation Policies (Science, Society and New Technologies Series). Wiley-ISTE.
    17. Hickel, J. (2020). The sustainable development index: Measuring the ecological efficiency of human development in the anthropocene. Ecological economics, 167, 106331. https://doi.org/10.1016/j.ecolecon.2019.05.011
    18. Hirai, T., Comim, F., & Jolly, R. (2021). Rescuing human development from a lip-service syndrome. Development Policy Review,Overseas Development Institute.39(2),197-211. https://doi.org/10.1111/dpr.12478
    19. Joshi, D. K. (2021). Footprints of a winning idea: Three decades of the human development paradigm (1990–2019). Journal of Human Development and Capabilities.22(3).506-516. https://doi.org/1080/19452829.2021.1908240
    20. Kotsalas, I.P., Antoniou, A., & Scoullos,M. (2018). Decoding Mass Media Techniques and Education for Sustainable Development. Journal of Education for Sustainable Development,11(2),102–122. https://doi.org/10.1177/0973408218761229
    21. Kowsar, Z., Alvani, S.M. (2023). A Community-Based View of Human Capital Management Aligned with Sustainable Development. Public Management Researches, 16 (59), 1-30. https://doi.org/10.22111/jmr.2023.41312.5712. (In Persian)
    22. Kumarova, M. K., & Kutym, B. K. (2020). The Cultural and Educational Mission of Kazakh Television. Media Watch.11(4),721-727. https://doi.org/15655/mw/2020/v11i4/204632
    23. Kuyoro Shade, O., Awodele, O., & Okolie Samuel, O. (2012). ICT: An effective tool in human development. International Journal of Humanities and Social Science, 2(7), 157-162.
    24. Malhotra, P., & Malhotra, S. (2012). The impact of mass media communication on stock trading decisions: An empirical study. European Journal of Business and Management.4(6).57-62.
    25. Malikhao, P., & Servaes, J. (2020). Communication for Development and Social Change: Three Development Paradigms, Two Communication Models, and Many Applications and Approaches. In: Servaes, J. (eds), Handbook of Communication for Development and Social Change,63-92. Springer, Singapore. https://doi.org/10.1007/978-981-15-2014-3
    26. Manzoor, S., & Safdar, A. (2020). Cultivation of fear through media: analysis to reveal relationship between perception about COVID 19 and socio-economic background of media consumers. Review of Economics and Development Studies.6(2). 217-228. https://doi.org/10.47067/reads.v6i2.198
    27. Mohammadi, N . Memarzadeh T, Gholamreza & Tootian Isfahani, S. (2022). Modeling the ICT Policy implementation; Based on the Sixth Development Plan of Iran (Articles 67 and 68). Governance and Development Journal. 2(2), 97-118. https://doi.org/10.22111/jipaa.2023.361227.1078. (In Persian)
    28. Mohammadpour, Ahmad. (2013,a). Qualitative Research Method: Anti-Method 1, Logic and Design in Qualitative Methodology. (2rd ed.).Tehran. Sociologists Publications. (In Persian)
    29. Mohammadpour, Ahmad. (2013,b). Qualitative Research Method: Anti-Method 2, Practical Steps and Procedures in Qualitative Methodology. (2rd ed.).Tehran. Sociologists Publications. (In Persian)
    30. Mousavi, S. M., Taghipour, F. and Golparvar, A. R. (2021). Media communication model for raising farmers' awareness and improving and developing agriculture. Media Studies. 3(16), 29-47. (In Persian)
    31. Mu-azu, I. A., & Shivram, G. P. (2017). The impact of FM radio broadcast in local dialect on rural community development in Ghana. Journal of Applied and Advanced Research, 2(3), 114-121. https://doi.org/10.21839/jaar.2017.v2i3.76
    32. Nissanke, , & Ocampo, J.A. (2019). The Palgrave Handbook of Development Economics: Critical Reflections on Globalisation and Development. Palgrave Macmillan. https://doi.org/10.1007/978-3-030-14000-7
    33. Powell, L. J., & McGrath, S. (2019).Skills for Human Development: Transforming vocational education and training. Routledge. https://doi.org/4324/9781315657592
    34. Qureshi, S., & Xiong, J. (2020). Equitable Healthcare Provision: Uncovering the Impact of the Mobility Effect on Human Development. Information Systems 38(1), 2-20. https://doi.org/10.1080/10580530.2020.1732531
    35. Rist, G.(2019). The History of Development: From Western Origins to Global Faith. Zed Books; 5th edition.
    36. Roshandel Arbatani, T., Poor Ezat, A. A., Aghili, S. V., & Labafi, S. (2015). News policy Model Based on Fundamental Factors(Islamic Republic of Iran Broadcasting). Public Management Researches. 8(28), 109-137. https://doi.org/10.22111/jmr.2015.2243. (In Persian)
    37. Samband, M., Farhangi, A. A., Salehi Sedeqiani, J. and Ghaedi, M. R. (2019). The role of television programs of the IRIB in reducing human poverty. Media Studies. 4(15), 93-111. (In Persian)
    38. Sanatgaran, Sh., Moussaei, M. and Kazemipour, Sh,. (2018). The role of government and household educational expenditures in human development in Iran. Iranian Social Development Studies. 1(11).7-19. (In Persian)
    39. Saunders, M., Lewis, P. and Thornhill, A. (2016). Research methods for business students. 7th edition. Pearson Education Limited.
    40. Servaes, J. (2020). Communication for Development and Social Change: In Search of a New Paradigm. In: Servaes, J. (eds), Handbook of Communication for Development and Social Change(pp.15-27). Springer, Singapore. https://doi.org/10.1007/978-981-15-2014-3.
    41. Shaban, A. (2020). Television Programs Trends Towards Promoting Sustainable Development Values: An Analytical Study. Humanities & Social Sciences Reviews.8(3),1182-1191. https://doi.org/10.18510/hssr.2020.83111
    42. Social Welfare Studies Office, Ministry of Cooperatives, Labor and Social Welfare.(2021). Report on Educational Poverty in Iran; from the series of multidimensional poverty reports.(In Persian)
    43. Stewart, F. (2013). Capabilities and Human Development: Beyond the Individual - The Critical Role of Social Institutions and Social Competencies. UNDP-HDRO Occasional Papers No. 2013/03.
    44. Telch, F., & Appe, S. (2022). How can countries improve human development? Four distinct national planning strategies and the challenges for human development ahead. Development Policy Review, 40(2), e12561. https://doi.org/10.1111/dpr.12561
    45. Telleria, J. (2021). Deconstructing Human Development, From the Washington Consensus to the 2030 Agenda. https://doi.org/10.4324/9781003043652
    46. (2022). Human Development Report 2021/2022, Uncertain times, unsettled lives Shaping our future in a transforming world. New York: UNDP.
    47. UNDP. (n.d.). HDI Dimensions and Indicators. Retrieved from: https://hdr.undp.org /data-center/human-development-index#/ indicies/ HDI.6/13/2022.
    48. Vaezi, Reza; Shams, Leila and Maleki, Mustafa. (2021). Comparative and development administration: concepts, theories and models. Tehran. Saffar Publishing House. (In Persian)
    49. Vaezi, Reza. (2021). Criticism of Public and Development Administrations in Iran. Governance and Development Journal. 1(1), 31-43. https://doi.org/10.22111/jipaa.2018.82910. (In Persian)
    50. Vaggi, G. (2018). Towards a Broader Definition of Development. In: Development. Palgrave Macmillan, Cham. https://doi.org/10.1007/978-3-319-54879-1_2
    51. Wang, H., Yue, Z., & Singhal, A. (2019). Using Television Drama as Entertainment-Education to Tackle Domestic Violence in China. The Journal of development communication.30.30-44.
    52. Willis, K. (2020). Theories and practices of development(3rd ed.). Rroutledge. https://doi.org/10.4324/9781315559469
    53. Zali, M. R., and Nahid, M.(2014).Identifying the roles of television in the development of entrepreneurship in Iran based on Q methodology. Journal of Media and Culture.Institute for Humanities and Cultural Studies.4(2). 122-91.(In Persian)
حکمرانی و توسعه
دوره 4، شماره 4
دی 1403
صفحه 143-176

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار